Gimnastyka poranna dla dzieci w domu: 5 minut przed wyjściem

Gimnastyka poranna dla dzieci w domu może trwać 5 minut i mieć trzy części: dwie minuty ruchu na rozruch, jedną zabawę w stop i kilka spokojnych oddechów. Nie potrzebujesz maty ani sprzętu, wystarczy kawałek wolnej podłogi i ściana. Poniżej masz gotowy zestaw dla dzieci w wieku 2-3, 4-6 i 6-8 lat oraz wersję na 2 minuty, gdy poranek się sypie.
Ile ruchu potrzebuje dziecko i po co zaczynać rano
Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca dzieciom w wieku 1-4 lata co najmniej 180 minut ruchu dziennie, rozłożonych na cały dzień. U 3-4-latków co najmniej 60 minut z tego ma być ruchem umiarkowanym lub intensywnym. Dzieciom i młodzieży w wieku 5-17 lat WHO zaleca co najmniej 60 minut takiego ruchu dziennie. To samo zalecenie dla dzieci w wieku szkolnym podaje pacjent.gov.pl. Według WHO czas można zbierać w krótszych kawałkach, a liczą się też zabawa, gry i domowe obowiązki.
Brytyjska NHS dodaje, że dzieci do 5 lat nie powinny długo pozostawać bez ruchu, poza snem, a starszym radzi przerywać długie siedzenie. Poranek to dużo siedzenia: krzesło przy śniadaniu, fotelik w aucie, potem dywan w przedszkolu albo szkolna ławka. Pięć minut gimnastyki to mały kawałek dziennej porcji ruchu, który da się zmieścić przed wyjściem. Niczego więcej nie obiecujemy: to nie jest sposób na spokojniejszy dzień w przedszkolu, tylko chwila ruchu i zabawy razem.
Trzy części: ruch, stop, oddech
- Ruch, 2 minuty. Duże, mocne ruchy całym ciałem: pchanie, chodzenie jak zwierzęta, przysiady.
- Stop, 2 minuty. Jedna zabawa, w której trzeba zatrzymać się na hasło albo zrobić coś na odwrót. Dziecko słucha i czeka na sygnał.
- Oddech, 1 minuta. Trzy do pięciu wolnych oddechów na siedząco, a potem zwykłe oddychanie. To znak, że gimnastyka się skończyła i czas na buty.
Kolejność jest stała: najpierw dużo ruchu, potem ruch z zasadą, na końcu zwolnienie. Więcej zabaw do środkowej części znajdziesz w tekście o Babie Jadze i zabawach w stop, a do ostatniej w tekście o ćwiczeniach oddechowych dla dzieci.
Poranna gimnastyka: ćwiczenia dla dzieci na 5 minut
Wybierz kolumnę dla wieku dziecka. Nazwy w tabeli to zabawy z biblioteki Givyx for Kids, opisane niżej krok po kroku. Sam zestaw i wersję na 2 minuty ułożyliśmy na potrzeby tego tekstu.
| Część | 2-3 lata | 4-6 lat | 6-8 lat |
|---|---|---|---|
| Ruch, 2 minuty | Zwierzęce chody: niedźwiedź i żaba, od drzwi do kanapy | Pchamy ścianę, potem Zwierzęce chody: krab i bocian | Pchamy ścianę w trudniejszej wersji: 5 wolnych pompek przy ścianie i „krzesełko” |
| Stop, 2 minuty | Wolno jak żółw, szybko jak zając | Głowa, kolana na odwrót | Posągi na liczbę |
| Oddech, 1 minuta | Wąchamy kwiatek: jedna świeczka, trzy rundy | Oddech po palcach | Fala oddechu |
Ruch: Pchamy ścianę i Zwierzęce chody
Potrzebujesz: gołej ściany i kawałka wolnej podłogi. Wiek: obie zabawy 2-8 lat. Czas: 2 minuty.
- Oprzyjcie dłonie płasko o ścianę i pchajcie z całych sił, licząc wolno na głos do pięciu. Dwulatkowi wystarczy do trzech.
- Puśćcie ścianę i strząśnijcie ręce jak mokry piesek. Powtórzcie dwa, trzy razy. Starszak dodaje pięć wolnych pompek przy ścianie i „krzesełko”: plecy przy ścianie, kolana zgięte, liczenie do pięciu.
- Przejdźcie przez pokój jak zwierzęta: niedźwiedź na dłoniach i stopach, żaba skokami z przysiadu, krab bokiem, bocian na jednej nodze na liczenie do trzech. Dwulatek przy skokach trzyma cię za rękę.
Co powiedzieć: „Odsuwamy ścianę, żeby pokój był większy!” Pchacie tylko stałą ścianę, nigdy drzwi, okno, szafę ani regał. Liczycie na głos, żeby nikt nie wstrzymywał oddechu.
Stop: jedna zabawa z zasadą
Potrzebujesz: niczego. Czas: 2 minuty.
- Wolno jak żółw, szybko jak zając (2-5 lat). Na „żółw” idziecie bardzo wolno, na „zając” drepczecie drobnym krokiem, na „stop” stoicie jak posągi. Z dwulatkiem zacznij od dwóch haseł i trzymaj go za rękę.
- Głowa, kolana na odwrót (4-8 lat). Mówisz „głowa”, dziecko dotyka kolan. Mówisz „kolana”, dotyka głowy. Zacznij wolno i śmiejcie się z pomyłek.
- Posągi na liczbę (6-8 lat). Nucisz, dziecko tańczy. Milkniesz i wołasz: „Posąg na trzy!”. Dziecko zastyga tak, żeby podłogi dotykały dokładnie trzy części ciała, na przykład dwie stopy i dłoń. Nigdy głowa.
Co powiedzieć: „Zatrzymałaś się od razu”. Nazywaj to, co się udało, zamiast oceniać.
Oddech: wolno i na siedząco
Potrzebujesz: niczego. Czas: około minuty.
- Wąchamy kwiatek (2-8 lat). Jedna dłoń to kwiatek, a palce drugiej to świeczki na niby. Powoli wąchacie kwiatek nosem, a potem długo i delikatnie dmuchacie na palec, który się zgina.
- Oddech po palcach (3-6 lat). Palec jednej ręki jedzie w górę kciuka drugiej: wdech. Zjeżdża w dół: wydech. I tak przez pięć palców.
- Fala oddechu (6-8 lat). Na wdechu ręce płyną bokami w górę, na wydechu opadają. Zróbcie trzy do pięciu fal, każdą trochę niższą i wolniejszą.
Co powiedzieć: „Palec jedzie pod górę, a my wciągamy powietrze nosem”. Oddychacie spokojnie, bez wstrzymywania powietrza i bez dmuchania na siłę. Jeśli dziecku zakręci się w głowie albo tego nie lubi, przerywacie i oddychacie zwyczajnie. To zabawa, a nie terapia: z kłopotami z oddychaniem albo mową idź do lekarza lub logopedy.
Gimnastyka poranna dla dzieci przy muzyce
Muzyka sama odmierza czas: jedna piosenka to cała gimnastyka. Telefon albo głośnik leży na półce, a nie w rękach dziecka.
- Kuchenna dyskoteka (2-8 lat). Włączasz muzykę z wyraźnym rytmem i co chwilę wołasz styl tańca: robot, meduza, wąż, kangur, spaghetti. W kuchni tańczycie tylko wtedy, gdy nic się nie gotuje.
- Marsz do bębna (2-6 lat). Stukasz lekko drewnianą łyżką w garnek odwrócony na podłodze, a dziecko stawia jeden krok na każde „bum”. Raz idzie miś, raz drepcze myszka. Cisza znaczy stop.
- Pauza w piosence. Zatrzymujesz muzykę i wszyscy zastygają. To gotowa część „stop”.
Rano grajcie cicho, zwłaszcza w bloku. Na koniec ścisz muzykę i zróbcie oddechy już bez niej.
Wersja na zły poranek: 2 minuty
Zaspaliście, ktoś płacze przy skarpetkach, autobus jest za kwadrans. Wtedy wystarczą trzy rzeczy:
- Jedno pchanie ściany na liczenie do pięciu i strząśnięcie rąk.
- Jeden posąg: stoicie bez ruchu, aż powiesz „już”.
- Trzy wolne oddechy z kwiatkiem.
Jeśli i na to nie ma siły, odpuść bez wyrzutów. Jutro też jest poranek. Dla najmłodszych jest Pobudka rączek i nóżek (1-3 lata): 2 minuty w piżamie, na dywanie obok łóżka. Mówicie „dzień dobry” rączkom i nóżkom, przeciągacie się wysoko, trzęsiecie dłońmi, klaszczecie i tupiecie.
Jak zmieścić gimnastykę przed przedszkolem
- Stały moment. Najłatwiej przypiąć ją do czegoś, co i tak się dzieje: po ubraniu, a przed butami.
- Stałe miejsce. Ten sam kawałek podłogi i ta sama ściana, wieczorem bez zabawek.
- Bezpiecznie. Boso albo w skarpetkach z antypoślizgiem, z pustą buzią i pustymi rękami. Nie na łóżku, z dala od schodów, rogów stołu i szklanych drzwi.
- Wybór z dwóch. „Dziś żółw czy niedźwiedź?”
- Razem. Ćwiczysz z dzieckiem, a nie pakujesz w tym czasie torbę. Bez nagród i bez liczenia, ile dni się udało.
- Lista przy drzwiach. Po gimnastyce przydaje się obrazkowa lista: buty, kurtka, czapka, plecak. W aplikacji to zabawa Gotowi do wyjścia (3-7 lat).
- Ruch w drodze. Gdy w domu się nie udało, zostaje chodnik: Kroki olbrzyma i krasnala (1-4 lata), czyli raz wielkie, ciężkie kroki, raz malutkie na palcach. Przy ulicy trzymacie się za ręce.
Resztę dnia pomoże ułożyć tekst o planie dnia dziecka.
Jak działa „Ruch, stop, oddech” w Givyx for Kids
W Givyx for Kids powstał program „Ruch, stop, oddech”: krótka sesja, którą prowadzisz z dzieckiem w dni powszednie. Trwa 3-5 minut w wieku 2-3 lat, 6-8 minut w wieku 4-6 lat i 7-10 minut w wieku 6-8 lat. Ma zawsze trzy części w tej kolejności: rozgrzewkę „Rusz się”, zabawę w stop i „Oddech”, czyli spokojny oddech albo zwolnienie.
Telefon trzymasz ty, dziecko niczego nie klika. W zabawie w stop używasz trzech dźwięków: muzyki, która gra i milknie, bębna i trójkąta. Gdy dziecko nie lubi nagłych dźwięków, jest cicha wersja: zielona i czerwona karta na ekranie. Dziecko codziennie wybiera jedną z dwóch zabaw. Po sesji zaznaczasz „Za łatwe”, „W sam raz” albo „Za trudne”, a zabawa przesuwa się o stopień w górę lub w dół. Na gorszy dzień jest wersja dwuminutowa, dla dzieci od 3 lat.
Sezon to 8 tygodni, czyli 40 sesji. Pierwszy tydzień jest bezpłatny, kolejne są w Family+. Nie ma punktów, liczników dni z rzędu ani nagród dla dziecka. Program trafi do aplikacji z aktualizacją. To kilka minut ruchu i zabawy razem, bez quizu, bez odliczania, bez obietnic.
Chcesz spróbować z gotowym prowadzeniem? Dopisz się do listy Givyx for Kids, a napiszemy, kiedy aplikacja będzie do pobrania na twój telefon.
Najczęstsze pytania
Ile powinna trwać gimnastyka poranna dla dzieci?
Przed wyjściem wystarczy 5 minut, a w gorszy dzień 2. WHO liczy ruch z całego dnia: co najmniej 180 minut u dzieci w wieku 1-4 lata i co najmniej 60 minut ruchu umiarkowanego lub intensywnego w wieku 5-17 lat. Poranek to tylko jego początek.
Jakie ćwiczenia wybrać na poranną gimnastykę dla przedszkolaka?
Coś mocnego na start, na przykład pchanie ściany albo chodzenie jak niedźwiedź i żaba. Potem jedną zabawę z zatrzymaniem, jak „żółw i zając” albo „głowa, kolana na odwrót”. Na koniec trzy do pięciu wolnych oddechów na siedząco.
Co zrobić, gdy dziecko rano nie chce ćwiczyć?
Nie namawiaj i nie nagradzaj. Zacznij pchać ścianę i zapytaj: „Pomożesz mi ją odsunąć?”. Daj wybór z dwóch zabaw albo skróć wszystko do 2 minut. Jeśli dziś się nie uda, spróbujecie jutro.
Zobacz też
- Raz, dwa, trzy, Baba Jaga patrzy: zasady i zabawy w stop
- Plan dnia dziecka w domu: przykład i wzór dla 2-6 latka
- Zabawy ruchowe dla dzieci w domu, gdy energia rozsadza
Źródła
- WHO: To grow up healthy, children need to sit less and play more (2019)
- WHO: Global Recommendations on Physical Activity for Health, 5-17 years old
- NHS: Physical activity guidelines for children (under 5 years)
- NHS: Physical activity guidelines for children and young people
- pacjent.gov.pl: Ruszaj się! To zdrowe

